C1

Chương 1:

Năm năm tuổi, trận lũ quét kinh hoàng đã xé nát cuộc đời ta làm hai nửa.

Người ta thường bảo trẻ con năm tuổi chưa biết ghi nhớ. Nhưng với ta, ký ức về mùa hạ năm ấy là một khối kim loại lạnh lẽo, nhọn hoắt, cắm sâu vào tâm trí, mỗi lần chạm tới lại đầm đìa máu.

Đó là một ngày giữa tháng Sáu. Mưa trút xuống liên tục suốt nửa tháng không hề ngơi nghỉ. Bầu trời quanh năm vốn xanh trong của vùng sơn cước bị nhuộm một màu xám đục như hồ vữa. Cha mẹ ta có chuyến buôn hàng gấp lên thị trấn phía Bắc từ ba ngày trước, trong căn nhà gỗ khang trang dựng bên sườn đồi chỉ còn lại ta và bà vú già.

Chiều hôm đó, trời đột ngột tối sầm dù mới giữa giờ Tỵ. Một tiếng động lạ từ phía thượng nguồn vọng lại, không phải tiếng sấm rền, cũng không phải tiếng gió rít qua khe núi, mà là âm thanh nặng nề, u ám, giống như bụng của một con quái vật ngàn năm vừa bị xé rách.

Bà vú đang nhóm bếp ở nhà sau, nghe thấy tiếng động thì đánh rơi cả chiếc kiềng sắt. Bà lảo đảo chạy lên nhà chính, sắc mặt tái nhợt, tay chân run bắn lên khi thấy dòng nước đục ngầu đầu tiên tràn qua ngưỡng cửa.

"Lũ về! Lũ quét tràn về rồi!"

Bà gào lên xé lòng, lao tới ôm chầm lấy ta. Nhưng tất cả đã quá muộn. Chỉ vỏn vẹn trong vài giây, một bức tường nước cao ngút đầu người mang theo bùn đỏ, cát đá và vô số củi mục gãy từ rừng sâu ập thẳng vào cửa chính. Sức mạnh vô song ấy cứ tuông qua khung cửa gỗ cứng cáp mà vào như vậy.

Ta chưa kịp hiểu chuyện gì xảy ra thì lực nước kinh hoàng đã hất văng cả ta và bà vú ra xa. Tay bà vú tuột khỏi cổ tay ta. Hình ảnh cuối cùng ta nhìn thấy trước khi bị nhấn chìm vào lòng nước là tà áo vải của bà bị một thanh xà gồ vỡ nát đè lên thân mình, và gương mặt tuyệt vọng đến biến dạng của bà chìm ngập trong sắc nâu đỏ cuồn cuộn.

Dòng xoáy hung tợn như một bàn tay khổng lồ, túm lấy thân hình nhỏ bé của ta, lôi tuột ra khỏi căn nhà, quăng quật ta giữa dòng thác xiết.

Khí quản ta nghẹn đắng. Nước bùn xộc vào mũi, vào miệng, như muốn xé rách cuống họng. Ta không thở được, hai tay đập loạn xạ trong hư không theo bản năng.

Ngay khoảnh khắc ý thức bắt đầu tan rã, ngực đau nhói như có hàng ngàn mũi kim châm, ngón tay ta vô tình vướng phải một vật cứng dạt qua. Đó là một khúc cây sa mộc lớn bị trôi dạt từ đỉnh núi xuống. Ta dùng tất cả chút tàn lực còn lại để bấu chặt lấy thân cây xù xì, găm chặt mười đầu ngón tay vào lớp vỏ đẫm nước.

Thế rồi, bóng tối bao trùm. Ta lịm đi giữa tiếng nước chảy gầm gừ như tiếng cười nhạo của số phận.

Khi ta mở mắt ra một lần nữa, cảm giác đầu tiên không phải hãi hùng, mà là một cơn đau xé thịt. Toàn bộ cơ thể ta như vừa bị ai đó đem đập nát rồi ghép lại từng mảnh. Cổ họng khô rát, nóng hổi như có cục than hồng mắc kẹt bên trong.

Ta nằm yên không dám động đậy, hai mắt ngơ ngác nhìn lên khoảng không trước mắt. Trần nhà trước mắt hoàn toàn xa lạ. Đó là một mái rạ lốm đốm, có vài kẽ hở nhỏ để ánh nắng chiều nhạt nhòa lọt qua, tạo thành những vệt sáng lốm đốm trên nền đất.

Ta đang nằm trên một chiếc giường gỗ đơn sơ được ráp nối bằng những tấm ván xẻ vụn. Chiếc đệm lót bên dưới bọc vải bông thô. Trong không khí vảng vất mùi thuốc ngai ngái đắng ngắt.

Sự xa lạ ấy lập tức bóp nghẹt lồng ngực ta. Nỗi sợ hãi tột cùng bị nén chặt từ lúc chìm trong dòng nước bỗng nhiên bùng phát.

Ta mím môi, định cất tiếng gọi cha mẹ, nhưng dây thanh quản đã bị tổn thương nghiêm trọng, chỉ có thể phát ra những âm thanh khô khốc đứt quãng. Nước mắt bắt đầu trào ra từ hai bên khoé mắt. Ta co lại toàn thân, dán chặt lưng vào mép tường vách đất lạnh lẽo.

"Két..."

Cánh cửa gỗ khép hờ bị đẩy ra từ bên ngoài.

Một người phụ nữ mặc bộ đồ vải thô màu xám vá nhiều mảnh ở khuỷu tay bước vào. Bà xách theo một chậu gỗ đựng nước ấm, khói bên trong bốc lên nghi ngút. Theo sau bà là một người đàn ông da ngăm đen, gương mặt chữ điền với những đường nét góc cạnh, bờ vai rộng lớn.

Thấy ta đã tỉnh và đang co quắp ở góc giường, người phụ nữ giật mình. Bà vội vàng đặt chậu nước lên chiếc ghế đẩu gần đó, bước nhanh tới mép giường.

"Tỉnh rồi sao? Đừng sợ... Đừng sợ, an toàn rồi."

Bà vươn đôi tay đầy những vết nứt nẻ, chằng chịt vết chai sạn ra định ôm lấy ta. Nhưng đối diện với sự xa lạ từ hai người họ càng khiến ta hoảng loạn hơn. Ta thu người sát hơn nữa vào góc tường, hai tay bấu chặt lấy vạt chăn thô, đôi mắt mở to nhìn họ đầy cảnh giác.

Cha mẹ ta đâu? Căn nhà có cây mộc lan rất to trước cửa của ta đâu? Những người này là ai? Họ muốn làm gì ta?

Đúng lúc nỗi hoảng sợ trong ta lên đến đỉnh điểm, chuẩn bị biến thành tiếng gào khóc xé lòng thì cánh cửa gỗ lại bị một lực rất mạnh đạp tung ra cái "rầm".

"Aaa! Cha! Mẹ! Cái cục nhỏ nhỏ đó tỉnh lại rồi sao?!"

Một cái bóng nhỏ thoắt cái lao vào phòng như một cơn gió lốc. Đó là một bé trai chừng bảy, tám tuổi. Hắn mặc chiếc quần màu xanh thẫm xắn cao tận đùi, toàn thân từ chân lên đến bụng bám đầy những vệt bùn khô.

Người phụ nữ quay lại, trừng mắt nhìn đứa trẻ, gằn giọng quát lớn: "Quân Vũ! Con ăn nói cho tử tế!"

Nhưng đứa bé tên Quân Vũ ấy chẳng hề biết sợ là gì. Hắn hớn hở nhào tới bên giường, hai tay chống lên gối, dí sát gương mặt vào mặt ta. Khoảng cách gần đến mức ta có thể nhìn thấy rõ từng vết bùn dính trên cánh mũi hắn, chiếc răng cửa phía trước bị sún mất một nửa, cùng một vết sẹo nhỏ kéo dài trên lông mày bên trái.

"Tỉnh thật rồi tỉnh thật rồi!" Hắn khoái chí khoa chân múa tay, quay sang cha mẹ mình hò reo vang cả gian nhà.

"Lúc cha mẹ bỏ vào gùi cõng về, còn tưởng cha mẹ nhặt được một con khỉ nhỏ nữa chứ!"

Người đàn ông đi sau trừng mắt, bước tới giơ bàn tay to như chiếc quạt, túm lấy gáy áo đằng sau của hắn, kéo xềnh xệch ra phía cửa.

Đứa bé bị kéo lê đi trên nền đất nhưng vẫn cố ngoái đầu lại, nháy mắt lè lưỡi với ta, hai tay giơ lên giả làm động tác con khỉ vỗ ngực rên hừ hừ.

Sự xuất hiện đột ngột ấy khiến tiếng khóc đang chực trào ra của ta nghẹn lại ngay giữa chừng. Ta ngơ ngác nhìn theo bóng lưng hai cha con họ, nỗi sợ hãi tột cùng ban nãy bỗng nhiên bị sự ngốc nghếch của hắn đập tan mất phân nửa.

Người phụ nữ thở dài thườn thượt rồi quay lại bên giường. Bà ngồi xuống mép giường, vắt khô chiếc khăn trong chậu nước ấm rồi nhẹ nhàng lau đi những giọt mồ hôi trên trán ta.

Động tác của bà nhẹ nhàng, cẩn trọng đến mức như thể đang lau chùi một món đồ sứ dễ vỡ.

Bà cất giọng ôn tồn, chậm rãi kể cho ta nghe toàn bộ sự việc. Bà họ Trịnh, còn chồng bà họ Quân. Hai vợ chồng sống ở một thôn nhỏ, quanh năm dựa vào vài thửa ruộng và việc đi rừng đẽo gỗ kiếm sống. Vài ngày trước, sau khi trận lũ càn quét qua, nước bắt đầu rút bớt, hai vợ chồng quẩy gùi tre đi dọc các bãi bồi ven suối để nhặt củi khô trôi dạt.

Chú Quân đã nhìn thấy ta chính tại một lùm cây sa mộc gãy đổ ven bãi bồi. Lúc ấy, ta nằm bất động giữa đống bùn đỏ và củi mục. Cả thân thể nhỏ bé ướt sũng, hai tay vẫn siết chặt lấy khúc cây sa mộc không chịu buông. Toàn thân ta trắng nhợt như một cái xác chết trôi, hơi thở mong manh đến mức chú Quân tưởng ta đã hết đường cứu chữa.

Nhưng thím Quân thấy lồng ngực ta còn phập phồng khe khẽ nên đã nhất quyết cởi áo khoác bọc lấy ta, bỏ vào chiếc gùi tre sau lưng, vượt đường rừng lầy lội cõng về nhà.

Họ mời thầy thuốc duy nhất trong làng đến thăm khám. Ông lão bảo ta bị nhiễm lạnh sâu, phổi gặp vấn đề, cơ hội sống sót không cao. Suốt hai ngày hai đêm sau đó, thím Quân không chợp mắt, luân phiên cùng chồng xức thuốc chống lạnh, rồi kiên nhẫn dùng thìa gỗ đổ từng muỗng cháo cùng thuốc vào miệng ta.

"May mà con phúc lớn mạng lớn."

Thím Quân vuốt nhẹ mái tóc rối của ta, ánh mắt đong đầy sự xót xa, "Thầy thuốc bảo nếu chậm một chút nữa nữa thôi thì dẫu có thần tiên cũng chẳng còn cách nào khác."

Bà không hề vội vã gặng hỏi ta từ đâu đến, cha mẹ ta là ai. Bà chỉ lẳng lặng chăm sóc ta, kiên nhẫn đợi cơ thể ta hồi phục.

Những ngày sau đó, ta nằm trên chiếc giường gỗ nhỏ, chứng kiến nhịp sống giản đơn của gia đình họ.

Mỗi buổi sáng, chú Quân lên núi từ khi sương chưa tan. Thím Quân ở nhà dệt vải, nấu ăn và chăm sóc ta. Còn đứa bé Quân Vũ thì dường như có năng lượng vô tận. Hắn hết chạy nhảy ngoài đồng lại mò xuống suối bắt cua, nhưng lần nào về nhà việc đầu tiên cũng là lao vào phòng ta, ngó đầu vào trêu chọc vài câu rồi mới chịu đi ăn cơm.

Bốn ngày sau, cơn sốt hoàn toàn lùi xa. Ta đã có thể ngồi dậy, tự cầm thìa ăn hết một bát cháo thịt băm thơm phức do thím Quân nấu.

Buổi chiều hôm ấy, nắng hạ sau mưa ngả màu vàng ruộm như mật ngọt ngoài hiên nhà. Chú Quân ngồi ở chiếc bàn gỗ ba chân giữa nhà, tỉ mẩn dùng dao đẽo lại chiếc chân ghế bị khập khiễng. Thím Quân thì ngồi ở mép giường, cầm chiếc lược gỗ chải lại mái tóc rối cho ta.

Không gian chìm trong sự tĩnh lặng, chỉ có tiếng "xoẹt... xoẹt..." của lưỡi dao gọt vào thớ gỗ. Chú Quân đột nhiên dừng tay. Ông đặt con dao xuống bàn, cất giọng trầm đục, vang lên rõ ràng giữa căn phòng vắng:

"Con gái, đã thấy khỏe hơn chưa?"

Ta ngẩng đầu nhìn ông. Chú Quân xoay người lại, ánh mắt thâm trầm nhìn ta, ngập ngừng một chút rồi nói tiếp:

"Con có còn nhớ nhà mình ở đâu không? Cha mẹ tên là gì?"

Câu hỏi của ông như một viên đá ném xuống mặt hồ tĩnh lặng, lập tức khuấy động toàn bộ tâm trí ta.

Ta sững người. Ta cố gắng lục tìm mọi thứ trong trí óc của mình. Nhưng ngoài âm thanh gầm gừ của dòng nước lũ, màu đỏ đục của bùn đất và gương mặt tuyệt vọng của bà vú già, mọi thứ về quá khứ dường như trở nên mơ hồ không lời lý giải.

Ta chỉ nhớ trước cửa nhà ta có một cây mộc lan rất lớn, mỗi mùa xuân về lại nở hoa trắng xóa thơm ngát cả một vùng. Nhưng đại ngàn mênh mông này nghìn trùng sông núi, biết tìm đâu ra một cây mộc lan giữa muôn vàn cây rừng?

Sự bất lực và tủi thân trào dâng như sóng trào. Ta cúi đầu thật thấp, đôi môi mím chặt, hai bàn tay siết chặt lấy tà áo. Ta không phát ra được tiếng khóc, chỉ có thể khẽ lắc đầu. Nước mắt nóng hổi rơi "bộp... bộp..." xuống mu bàn tay.

Chú Quân nhìn ta rồi quay sang nhìn thím Quân. Hai người họ trao đổi ánh mắt với nhau, dường như đã hiểu ý đối phương.

Một tiếng thở dài thật sâu vang lên từ phía chú Quân. Ông đứng dậy, bước từng bước nặng nề lại gần giường. Bàn tay to lớn đầy những vết chai sạn nhẹ nhàng đặt lên đỉnh đầu ta. Hơi ấm từ bàn tay thô ráp ấy truyền qua lớp tóc, lan tỏa khắp da đầu ta.

"Nếu đã như vậy…”

Ông dừng lại một nhịp rồi nói tiếp bằng giọng vững chãi:

"Sau này, cứ ở lại đây."

"Đúng đấy! Ở lại đây đi!"

Cánh cửa gỗ lỏng lẻo lại bị đẩy ra lần nữa. Đứa bé Quân Vũ núp sau cánh cửa từ bao giờ, nghe thấy thế lập tức nhảy tót vào phòng. Hắn reo hò ầm ĩ, nhảy nhót trên nền đất.

“Tuyệt quá! Vậy là con có muội muội rồi! Từ nay không tên nào trong làng dám khoe nhà mình có muội muội với con nữa!”

Hắn chạy xộc tới bên giường, vỗ bộp một cái thật mạnh vào vai ta khiến ta giật nảy người. Hắn ưỡn ngực, ngẩng cao đầu, dõng dạc tuyên bố:

“Đừng sợ nhé khỉ nhỏ. À không… muội muội! Sau này ở trong thôn này, có kẻ nào dám bắt nạt muội, cứ nói với Quân Vũ ca ca. Ta sẽ xử lý thay muội!”

Chú Quân trợn mắt quát: “Thằng nhóc này, lại nói nhảm!”

Nhưng lần này, trên gương mặt nghiêm nghị của ông, khóe môi đã giãn ra thành một nụ cười ấm áp.

Thím Quân không kìm được nước mắt, bà cúi xuống ôm chầm lấy ta vào lòng. Mùi khói bếp ngai ngái, mùi vải thô và mùi mồ hôi xộc vào mũi ta. Mùi hương này có chút xa lạ nhưng lại mang đến một cảm giác an toàn, che chở đến kỳ lạ.

Ta rúc đầu vào vai thím Quân, đôi tay nhỏ bé bấu chặt lấy tà áo bà. Nước mắt ta vẫn chảy không ngừng.

Bờ vai chú Quân khẽ run lên. Ông ngẩn người mất vài nhịp, rồi nụ cười hiền từ giãn rộng trên gương mặt sương gió. Ông vươn bàn tay to lớn xoa đầu cả ta lẫn bé trai đang nhảy nhót bên cạnh.

Mùa hạ năm năm tuổi, một trận lũ tàn nhẫn đã cuốn phăng đi quá khứ, cội nguồn và gia đình đầu tiên của ta.

Nhưng cũng chính trận lũ ấy, bằng một cách nào đó của số phận, đã đẩy ta vào một gia đình mới. Một mái nhà tuy nghèo khó nhưng lại đong đầy tình cảm chân thành, bao dung và kiên định.